Wielkie modele językowe (LLM) generują język podobnie jak ludzie

15 maja 2025, 08:33

Naukowcy z Uniwersytetu Oksfordzkiego i Allen Institute for AI ze zdumieniem zauważyli, że wielkie modele językowe (LLM) – takie jak używane np. przez ChatGPT – generalizują wzorce językowe podobnie jak ludzie, poprzez analogie a nie ścisłe trzymanie się zasad. Badacze postanowili sprawdzić, na ile prawdziwe jest powszechnie panujące przekonanie, że LLM generują swoje wypowiedzi na podstawie obowiązujących zasad, które wydedukował z danych treningowych. Tymczasem okazało się, że – podobnie jak ludzie – modele językowe posługują się przykładami i analogiami podczas tworzenia nieznanych sobie słów.



Zaskakująca atmosfera Urana. W końcu poznaliśmy jej pionową strukturę

20 lutego 2026, 08:36

Górna warstwa atmosfery Urana należy do najsłabiej poznanych w Układzie Słonecznym. A jednocześnie ma kluczowe znaczenie dla zrozumienia, jak gazowe olbrzymy oddziałują ze swoim otoczeniem. Teraz po raz pierwszy udało się stworzyć mapę jej pionowego przekroju, co pozwoliło na zobrazowanie, jak temperatura i zagęszczenie naładowanych cząstek zmienia się w jonosferze wraz z wysokością. Mapowanie wykonano za pomocą instrumentu NIRSpec na Teleskopie Webba, dzięki któremu naukowcy z Northumbria University, Boston University oraz University of Reading obserwowali gazowego olbrzyma przez niemal cały jego okres rotacji wokół własnej osi (doba na Uranie trwa około 17 godzin i 14 minut).


Vista bez zielonego światła w Europie

14 października 2006, 08:22

Microsoft, pomimo kłopotów z europejskimi i południowokoreańskimi urzędami antymonopolowymi, ma zamiar rozpocząć sprzedaż systemu Windows Vista w zaplanowanym terminie. Szef koncernu, Steve Ballmer, poinformował europejską Komisarz ds. Konkurencji Neelie Kroes, że nie planuje opóźnienia premiery Visty.


Czy szef i polityk są empatyczni?

17 stycznia 2007, 19:13

Szefowie i inne osoby sprawujące władzę często naprawdę nie mają pojęcia, co czują i o czym myślą ich pracownicy.


Różczyczki brokułów

Nie gotujmy brokułów!

16 maja 2007, 10:57

Gotowanie warzyw kapustnych, czyli m.in. brokułów, brukselki czy kalafiora, obniża ich właściwości antynowotworowe.


Logo Multicsa© MIT

"Ojciec" Uniksa uwolniony

14 listopada 2007, 13:34

MIT (Massachusetts Institute of Technology) zrobił nie lada niespodziankę miłośnikom Open Source. Udostępniono bowiem kod źródłowy systemu operacyjnego MULTICS (Multiple Information and Computing Service). System ten był “ojcem” Uniksa i wszystkich nowoczesnych systemów operacyjnych.


Samica pleszki na Jamajce© Colin Studds, University of Maryland

Zagadka ptasich wędrowców rozwiązana

28 lutego 2008, 09:44

Chyba wszyscy wiemy, że wiele gatunków ptaków co roku zakłada gniazdo w tym samym miejscu i składa w nim jaja. Przez wiele lat bezskutecznie poszukiwano jednak odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób ptaki wybierają miejsce swojego pierwszego lęgu. Naukowcy z Uniwersytetu stanu Maryland nie dali jednak za wygraną - na podstawie badań pleszki (Ruticilla phoenicurus), niewielkiego ptaka śpiewającego, znaleźli prawdopodobne rozwiązanie tej zagadki.


Bakterie pomagają po operacji

23 maja 2008, 12:11

Odpowiednio skomponowana mieszanka bakterii może wspomagać powrót do zdrowia pacjentów po zabiegu tworzenia bypassu żołądka - donoszą naukowcy z Stanford School of Medicine.


Opensource'owe środowisko odetchnęło z ulgą

14 sierpnia 2008, 09:32

Opensource'owe środowiska mogą odetchnąć z ulgą po ostatnim wyroku federalnego sądu apelacyjnego. Uchylił on wyrok sądu niższej instancji, który, jeśli zostałby utrzymany, mógł mieć olbrzymi niekorzystny wpływ na wszelkie wolne licencje na oprogramowanie.


Będą "kończyli później"?

7 listopada 2008, 22:57

Zakończono trzeci etap badań klinicznych nowej terapii zapobiegającej przedwczesnemu wytryskowi. Opracowanym środkiem może być zainteresowanych aż 30% aktywnych seksualnie mężczyzn.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk